Học hành ở Mỹ (4)

Hết hôm nay là đã được 2 tuần "du học". Cũng là ngày phải nộp tận 3 bài tập. Một bài tập cho môn Phân tích và Thiết kế thuật toán CS 511 gồm 10 bài toán không dễ. Và 2 bài tập của môn English writing EL 101D không quá khó. Nói chung tớ thấy hài lòng vì đã hoàn thành được công việc đúng hạn, giải quyết được hầu hết các bài tập khó và trình bày rất đẹp. Đã cảm giác thấy mình đang dần dần hình thành phong cách của môt nhà nghiên cứu nghiêm túc (không amater như từ trước đến nay).

Sau 2 tuần đi học, khả năng nghe của tớ cũng dần được cải thiện, ít nhất là cũng bắt đầu hiểu giáo viên đang giảng về vấn đề gì. Tuần đầu trong lớp tớ chẳng nói được câu nào, tuần thứ hai bắt đầu nói được vài câu rồi. (Chỉ thế thôi. Còn nghe mọi người trong lớp thảo luận thì tớ vẫn không hiểu gì, nhất là các bạn người Ấn độ. Cách phát âm của họ không giống tiếng Anh Mỹ lắm, khó nghe kinh khủng).

Kể tiếp chuyện học hành ở Mỹ. Mới 2 tuần mà đã phải nộp 4 bài tập (tổng cộng 14 trang viết English). Mà đây còn là kì đầu tiên, tớ mới đăng kí 3 môn. Tớ nghe kể thằng em Linh cùng nhóm VEF 2007, đang ở Columbia mới thấy nó khổ học hơn nhiều. Một kì học 14 credit, phải ở trường từ 9h sáng đến 9h tối. Tạm kết luận: Học hành ở Mỹ rất vất vả.

Kết luận 2: Nếu bạn không chủ động, có lẽ bạn không thích hợp với môi trường học tập ở Mỹ.
Thứ nhất là học ở Mỹ không có khái niệm lớp suốt 4 năm như ở mình. Không có lớp trưởng, lớp phó thay bạn theo dõi các thông tin. Không có giáo vụ khoa lập lịch học và thời khóa biểu cho bạn. Bạn phải tự chọn môn học, tự theo dõi lịch học và các thông tin khác. Tuy nhiên hệ thống thông tin của trường tương đối đầy đủ và cập nhật nên chỉ cần ở nhà dùng máy tính vào mạng, sinh viên cũng có thể làm được rất nhiều việc. Mỗi môn học ở đây đều có một trang web. Tài liệu môn học, bài giảng, bài tập, lời giải, kết quả, cách tính điểm đều có ở trên đó. Sinh viên tự vào đó theo dõi, xem điểm, download bài giảng hay upload bài tập.

Sự chủ động của sinh viên thể hiện rõ nhất ở thái độ học tập trong lớp. Lớp học ở Mỹ khá tự do và dân chủ. Vào lớp ngồi đâu, làm gì cũng được nhưng phải tôn trọng, không làm ảnh hường người khác (hôm trước tớ vào lớp BCB 444 thấy 1 chú sinh viên Mỹ ngồi gác chân lên ghế, hỏi nhiều mà giảng viên vẫn rất nhiệt tình trả lời. Ở VN mà như thế thì chắc chú này tiêu rồi). Sinh viên ở đây đặc biệt thích hỏi, thích tranh luận và chịu khó lên bảng. Giảng viên cũng rất khuyến khích sinh viên đặt câu hỏi. Họ cố gắng trả lời mọi câu hỏi (dù nhiều khi tớ thấy bọn nó hỏi ngu kinh, vì nhiều điều có thể tự tìm câu trả lời được. Hay là đó là do tớ vẫn quen vơi cách học ở Việt Nam: tự tìm tòi hơn là hỏi han).

Ở đây việc tổ chức học theo nhóm cũng khá phổ biến. Do kết cấu lớp học cơ động (toàn ghế, không có bàn, số sinh viên ít), giảng viên rất dễ dàng yêu cầu sinh viên lập nhóm để làm việc chung và thảo luận (câu cửa miệng của mấy thầy cô ở đây là find for you a partner and discuss about blah blah..). Điều này tiến hành thuận lợi cũng một phần là sinh viên ở đây nhiệt tình và thoải mái khi làm việc đó. Tuy nhiên bài tập về nhà thì thường giao cho từng cá nhân (không hay chia nhóm lập trình như bên mình). Cũng có thể là do những bài tập đó không quá to và sinh viên trong lớp cũng không nhiều để phải chia nhóm.

Có lẽ điều tớ thích nhất ở đây là sự trung thực và chủ động trong học tập của sinh viên, hơn so với Việt Nam mình quá nhiều. Còn về phương pháp giảng dạy của giảng viên ở đây thì cũng không hơn giảng viên mình lắm (có nhiều người có khi còn tệ hơn). Vì thế, tớ nghĩ sinh viên Việt Nam nếu không suốt ngày so sánh này nọ quá nhiều, tự vượt qua được chính mình thì sẽ theo kịp được người ta thôi.

Đã có "dế"

Tớ vừa đi đăng kí thuê bao di động và mang về một con dế. Xin thông báo với anh em: số di động: 515-509-1641, mạng dịch vụ Verizon, máy di động LG Chocolate. Tranh thủ kể với anh em một số điều mắt thấy tai nghe về dịch vụ viễn thông của Mỹ.

Chắc chắn mọi người sẽ ngạc nhiên và thèm muốn: điện thoại của tớ được cho không (mua ở ngoài giá 300$, ở Việt Nam chắc cỡ 5 triệu), gọi nội mạng miễn phí (có nghĩa là tớ có thể gọi cho bất cứ ai dùng mạng Verizon mà chẳng mất đồng nào, nói bao nhiêu cũng được. Ở Việt Nam có Forever Couple của SFone cũng cho như thế nhưng chỉ được gọi cho một người, hoặc Smile thì gọi cho mọi người cùng mạng nhưng mỗi ngày chỉ được tối đa 60 phút). Gọi ngoài mạng thì được miễn phí vào buổi tối (từ 9h tối đến 6h sáng) hoặc cuối tuần (trọn vẹn 2 ngày thứ 7 và chủ nhật). Ngoài thời điểm đó thì được gọi 450 phút miễn phí (hết số phút miễn phí đó thì sẽ tính cước 0.45$/phút. Giống dịch vụ VIP của SFone).

Dịch vụ trả sau, phí dịch vụ là 45$/tháng. Nhưng tớ cùng với 3 anh em nữa đăng kí chung (mỗi thằng một máy, một số riêng nhưng thanh toán chung, gọi là family plan) nên chi phí giảm xuống còn 25$/tháng (khoảng 400 ngàn tiền Việt. Như thế là quá rẻ, so với ở Việt Nam thì cũng không đắt hơn. Hix, hồi ở VN tớ còn mất đến 1-2 triệu/tháng tiền di động cơ).

Nhưng xét lại thì miễn phí nhiều nhưng chỉ gọi được ở Mỹ thôi, gọi quốc tế thì cước đắt hơn nhiều. Mà nhu cầu của tớ thì lại gọi quốc tế là chính. Vì thế nên phải đăng kí thêm dịch vụ khác. Dù sao thì được cho không con dế hơn 300$ cũng lãi to rồi.

Học hành ở Mỹ (3)

Hôm qua ngồi tập gõ TeX đến 2h đêm, mệt nhưng cũng vui vì thấy sản phẩm trông professinal quá. Tính đến thời điểm này tớ còn 6 bài tập chưa hoàn thành và cần nộp trong ngày thứ 6. Và tất nhiên còn 3 cuốn sách cần phải đọc mà vẫn chưa đọc được vì ... không có tiền mua. Sách ở đây đắt kinh khủng. Sách mới toanh thì khoảng 100$ (1 triệu 6 một cuốn sách :(( ), sách dùng rồi cũng cỡ 30$. Tuyệt đối không được dùng sách photo vì vi phạm luật bản quyền. Tớ mà đem sách photo đến lớp thì bị về VN trước thời hạn sớm mất. Thế mới biết ở VN tri thức rẻ thật.

Tiếp tục kể những điều mắt thấy tai nghe cho mọi người nghe nhé. Vừa kể vừa so sánh để mọi người cùng tham khảo. Mọi người chắc đã thấy là học một môn có vẻ rất vất vả. Dạy một môn cũng vất vả không kém. Do cách bố trí giờ học, giảng viên cần lên lớp khoảng 30 – 45 buổi cho một môn. Một lớp thường có 20 - 40 sinh viên, một kì có khoảng 5 – 10 bài kiểm tra (homework, thi giữa kì, thi cuối kì, bài tập lớn, báo cáo, tiểu luận…) tức là có khoảng 100-400 bài cần chấm. Trong khi đó giảng viên đâu chỉ có dạy học, công việc tốn nhiều thời gian của họ là nghiên cứu và hướng dẫn nghiên cứu cho sinh viên sau đại học… Vì thế họ thường có trợ giảng (TA – teaching assistant) giúp đỡ.

Các trợ giảng thường là sinh viên có năng lực do trường tuyển chọn (thường là ở bậc thạc sĩ, tiến sĩ. Bậc đại học cũng có nhưng hiếm). Quyền lợi của trợ giảng là: được miễn học phí và được cấp lương (thừa để sống. Ví dụ TA ở khoa tớ có lương là 1450$, trong khi chi phí sinh hoạt ở đây chỉ chừng 1000$ là đủ sống sung sướng lắm rồi). Nhiệm vụ của TA do giảng viên yêu cầu. Thông thường là: chấm điểm bài tập, bài thi, hướng dẫn thực hành (lab), quản lí trang web môn học, giải đáp thắc mắc cho sinh viên, giảng thay cho giảng viên khi họ bận việc… Thời gian làm việc tối đa 20h một tuần.

Như tớ thấy chế độ TA là một chế độ khá hay ho, nhiều bên cùng có lợi. TA có lợi vì có cơ hội học hành mà công việc cũng nhẹ nhàng (khá nhiều sinh viên ở VN đi du học được là nhờ xin được học TA/RA. Tớ sẽ viết về chủ đề này sau). Giảng viên cũng lợi vì không mất thời gian cho những việc lặt vặt. Trường cũng có lợi là tốn ít tiền hơn (lương giảng viên cao gấp 5-10 lần lương cho TA). Hi vọng một ngày nào đó ở VN mình cũng có chế độ này.

Phòng học ở trường tớ nói chung là xịn, giống như các phòng chất lượng cao ở trường Sư Phạm. Trong phòng có hệ thống âm thanh, máy chiếu nhưng không có máy tính (giảng viên tự mang đến. Ở đây hầu như ai cũng có máy tính xách tay, có lẽ vì nó không đắt lắm so với thu nhập. Làm part-time ở đây 1h sinh viên có thể kiếm được 8$. Một tuần làm khoảng 15h, sau một tháng có 480$, đủ mua một con máy dùng được như máy của tớ (440$). Hơn nữa trường còn có chương trình liên kết với các công ti máy tính để cung cấp cho sinh viên máy tính giá thấp hơn giá ngoài thị trường).

Tuy nhiên do lớp học ở đây thường không đông (20-40 sinh viên) nên phòng học nhỏ gọn hơn. Hơn nữa bố trí phòng học cũng khác. Ở VN, phòng học thường là hình chữ nhật đứng, có bàn, ghế. Ở Mỹ, phòng học thường là hình chữ nhật ngang, có ghế, không có bàn. Nghe lạ nhỉ? Thế sinh viên viết kiểu gì? Ghế ở đây được thiết kế cho lớp học nên có thêm một bộ phận làm chức năng của bàn viết, đó là một tấm gỗ diện tích vừa phải, có thể xoay và đặt lên thành ghế để làm bàn viết (bạn nào hay xem phim Mỹ có cảnh về học đường như phim Cô nàng lắm chiêu của Lindsay Lohan là thì thấy).

Theo nhận xét của tớ, bố trí phòng học kiểu này có nhiều cái cũng hay. Thứ nhất là phòng ngang nên bảng rất dài (giảng viên tha hồ viết), góc nhìn của sinh viên rộng. Chỉ có ghế, không có bàn nên phòng gọn hơn, đi lại thuận tiện hơn, ngồi cũng thoải mái hơn (tớ không thích viết lách thì chỉ cần xếp cái tấm gỗ lại, ghế ngồi lại y như trong rạp chiếu phim). Và điều quan trọng nhất là khoảng cách (địa lí) giữa giảng viên và sinh viên rất nhỏ, vì thế giảng viên không cần dùng micro để giảng bài và cũng dễ dàng trao đổi với sinh viên hơn. (Tớ đi học thường ngồi dãy đầu, cách giảng viên chỉ khoảng 1m).

Học hành ở Mỹ (2)

Tiếp tục phần trước (tớ tách ra cho bài viết đỡ dài, người đọc đỡ cảm thấy chán. Hix, mới sang Mỹ được mấy tuần đã học được cách câu khách rồi :p).

Như tớ mô tả chắc các bạn nghĩ học như thế sướng thật. Thứ nhất là nhàn: có 9 tiết 1 tuần (nếu đăng kí khéo, mỗi tuần chỉ phải đến lớp có 3 buổi, mỗi buổi 3 tiết). Hơ hơ, không nhàn đâu.

Tổ chức giờ học ở Mỹ rất khác Việt Nam. Mỗi tiết học 50 phút. Thời gian chuyển tiết là 10 phút. Điều này có một lợi ích rất hay là rất dễ nhớ giờ học. Vì mỗi giờ đều bắt đầu vào thời gian đúng: 8h, 9h, 10h... , cả mùa đông cũng như mùa hè đều giống nhau (mùa đông bên này học muộn hơn, mãi 9h mới học). Hồi ở Việt Nam tớ rất hay bị nhầm giờ vì tiết học 45 phút, nghĩ giữa tiết lúc thì 5 phút, lúc thì 10 phút. Sang đây thì không bị nữa.

Học 50 phút mà được nghỉ những 10 phút, nghe có vẻ sướng ha? Không sướng đâu. Thứ nhất là học 50 phút nhưng rất căng thẳng. Thứ hai là 10 phút đó là thời gian để chuyển lớp, và chuyển lớp thì phải đi bộ rất nhiều vì trường rất rộng và các lớp học được tổ chức ở các địa điểm rất phân tán.

Ở Việt Nam, một buổi học bạn có thể học 3, 4 tiết cho một môn (Giải tích chẳng hạn). Ở Mỹ thì khác. Mỗi môn chỉ học từ 1 đến 2 tiết thôi. Đa số là 1 tiết/ngày. Ví dụ môn tiếng Anh ENGL 101D chỉ có 3 tín chỉ mà tớ phải học 3 buổi/tuần vào thứ 2, thứ 4, thứ 6, từ 9h đến 9h50. Môn Lập trình song song CPRE 526 4 tín chỉ, tớ học 2 buổi/tuần vào thứ 3 và thứ 5, từ 9h30 đến 10h50.

Tổ chức lớp kiểu này tớ nghĩ là hiệu quả hơn. Thứ nhất là chỉ học 1 tiết 1 buổi nên sinh viên không mệt mỏi quá. Giảng viên cũng không mệt vì phải nói nhiều quá. Thời gian ngắn nên chỉ có thể tập trung vào nội dung môn học, không có chuyện giảng viên nổi hứng kể chuyện trên trời dưới biển (rất phổ biến ở Việt Nam). Giờ giấc học cũng rất dễ nhớ. Đặc biệt sinh viên có thời gian để thấm bài giảng (vì không bị quá tải), có thời gian để đọc trước tài liệu và làm bài tập. Thời gian gặp gỡ giữa giảng viên và sinh viên cũng nhiều (học có 3 tín chỉ mà gặp nhau những 45 buổi). Và cuối cùng là học liên tục trong tuần nên sinh viên nhớ kiến thức hơn, không có chuyện học 3 tiết liên tục 1 tuần rồi mãi tuần sau mới học, đến lúc đó thì chẳng nhớ hôm trước đã học gì.

Mặc dù lên lớp ít nhưng học ở đây thực sự nặng. Một tín chỉ tương đương 1 giờ lên lớp và 2 giờ tự học. Và giảng viên tận dụng giờ tự học đó để cho cả đống bài tập về nhà. Hầu như tuần nào cũng có bài tập. Ví dụ, ngay tiết đầu tiên của môn Thuật toán COMS 511, thầy giáo tớ cho tớ 10 bài tập cần làm và khoảng ... 300 trang sách cần đọc. 10 ngày sau phải nộp.

Ở Việt Nam, đánh giá kết qủa chỉ dựa vào thi cuối kì, thế mới có chuyện sinh viên chơi 4 tháng, học 1 tháng (bây giờ có thêm kiểm tra điều kiện, thi giữa kì nhưng vẫn còn hơi hình thức). Ở Mỹ, tớ chẳng có thời gian chơi đâu. Ngay tuần đầu tiên đã có cả đống bài tập rồi.

Bạn có thể bảo là không làm cũng được chứ sao. Không được đâu, không làm thì kết quả cuối kì sẽ thấp. Kết quả ở đây không đánh giá chỉ bằng điểm thi cuối kì mà đánh giá bằng rất nhiều công việc mà sinh viên phải làm. Tùy giảng viên và tùy môn mà có cách đánh giá khác nhau. Ví dụ, môn COMS 511 có 8 homeworks (mỗi bài 10 exercises :(() chiếm 30% điểm, 2 bài thi giữa kì chiếm 40% và 1 bài thi cuối kì chiếm 30%. Môn CPRE 526 có 3 assignments (cũng là homeworks nhưng là bài tập lớn, thường phải mất nhiều thời gian để làm hơn) chiếm 30%, số bài thi giữa và cuối kì cũng giống môn COMS 511.

Đặc biệt chuyện gian lận ở đây bị phạt rất nặng. Chỉ cần trích dẫn 1 ý của người khác mà không ghi rõ nguồn là bạn có thể bị khiển trách rồi. Còn nếu quay cóp hay copy bài tập của nhau như ở Việt Nam thì bị đuổi học là chắc chắn. Việc phát hiện gian lận không khó khăn gì (tớ làm giáo viên, chấm bài nhiều lần rồi, tớ biết mà). Giảng viên có trợ giảng hỗ trợ việc chấm bài, và có nhiều phần mềm clone dectecting. Hơn nữa, nhiều cái chỉ cần google là ra.

Học hành ở Mỹ (1)

Tranh thủ ngày chủ nhật hâm nóng blog một chút. Quyết định đổi phong cách không đặt tên entry bằng tiếng Mỹ nữa. Hi vọng điều này sẽ giúp tăng page view nhanh hơn.

Có nhiều thứ để kể, nhưng có lẽ bức xúc nhất là chuyện học hành.

Đa số các bạn chắc đều thích đi du học phải không nào? Có lẽ ai cũng nghĩ học ở Mỹ thì sướng lắm. Tớ cũng thế. Đầu tiên thì phấn đấu cật lực để xin học bổng. Sau đó thì mong chờ mòn mỏi đến ngày đi học. Đúng là "chưa thấy quan tài chưa rơi lệ". Sang đây mới biết khổ học là như thế nào.

Học hành ở Mỹ rất khác ở Việt Nam. Thứ nhất là học kiểu tín chỉ, tức là kiểu tự chọn, không giống như ở Việt Nam. Ở Việt Nam mỗi kì chúng ta đều có một thời khóa biểu giống hệt nhau. Sinh viên hầu như không được chọn môn học cho mình. Ngược lại, Bộ Giáo dục soạn sẵn một cái gọi là "Chương trình khung", mỗi trường lại thêm bớt một vài môn vào chương trình khung đó và tổ chức cho sinh viên học hết năm này qua năm khác, chẳng cần quan tâm xem sinh viên có thích học các môn đó không và họ sẽ thu được những gì khi học.

Ở Mỹ, sinh viên tự chọn môn học và thời khóa biểu cho mình. Trước khi năm học bắt đầu, trường công bố một danh sách các môn, các lớp học sẽ được tổ chức trong kì (một môn có thể có nhiều lớp khác nhau). Mỗi lớp học sẽ có thời gian biểu (học khi nào, học ở đâu, ai dạy, có bao nhiêu chỗ) cụ thể. Mỗi môn học đều mô tả rõ ràng những môn tiền điều kiện (cần phải học trước đó), số tín chỉ, nội dung chính của môn, cho điểm... Sinh viên tự chọn lớp học và tự đăng kí (trường có một hệ thống tự động hỗ trợ việc đó). Trong quá trình học sinh viên nếu không thích sinh viên có thể bỏ học mà không ảnh hưởng đến kết quả học tập (tất nhiên, sinh viên sẽ bị phạt một số tiền). Trường không ràng buộc về các môn học sinh viên chọn, chỉ ràng buộc về số lượng tín chỉ tối thiểu và tối đa mỗi kì. Ví dụ như tớ kì này phải học tối thiểu 9 tín chỉ và tối đa 15 tín chỉ. (Nghe có vẻ ít nhỉ. 9 tín chỉ tức là chỉ phải lên lớp 9 tiết 1 tuần, không như ở Việt Nam mỗi tuần đi học 20 đến 30 tiết).

Tớ thấy học kiểu tín chỉ hay hơn học kiểu niên chỉ (thế nên Bộ Giáo dục mới đang bắt các trường của Việt Nam chuyển sang kiểu học này. Không biết bao giờ thi xong). Thứ nhất là tớ chủ động trong việc học của mình. Tớ thích học môn nào thì đăng kí môn đó. (Nếu sau này không thích nữa thì bỏ, cũng không ảnh hưởng lắm, tốn tí tiền thôi). Tớ lượng sức mình xem học bao nhiêu môn thì vừa đủ, không nặng quá. Tớ cũng chủ động thời gian biểu. Nếu tớ thích học buổi sáng thì tớ chọn các lớp buổi sáng. Cùng một môn có thể có nhiều lớp dạy vào nhiều giờ khác nhau. Tuy nhiên có những môn chỉ có một lớp trong một kì (ít người học). Tớ không thích thầy nào dạy tớ chỉ việc không đăng kí học môn của người đó thôi.

Tớ có thể chọn môn ở nhiều ngành khác nhau. Chẳng hạn tớ học ngành Tin nhưng thấy mấy môn ngành Âm nhạc hấp dẫn thì tớ vẫn được đăng kí để học. (Tất nhiên để tốt nghiệp ngành Tin, tớ phải học đủ một số lượng nào đó các tín chỉ chuyên ngành của Tin). Thậm chí ban đầu tớ đăng kí học ngành Tin, sau một thời gian tớ thấy không còn hấp dẫn hoặc không đủ khả năng, tớ có thể đăng kí học các môn bên chuyên ngành Kinh tế để lấy bằng Kinh tế cũng được. Hoặc nếu đủ sức và đủ tiền, tớ có thể đăng kí học nhiều chuyên ngành khác nhau để lấy nhiều bằng một lúc, không phải vất vả học văn bằng 2 hay tại chức, từ xa linh tinh như ở Việt Nam.

Cuối môn học, sinh viên sẽ được phát một phiếu đánh giá về tình hình học tập và giảng dạy. Phiếu đó không công khai danh tính sinh viên và chỉ Ban lãnh đạo khoa mới được xem. Thầy nào dạy không nghiêm túc có thể bị sinh viên đánh giá thấp. Ngoài ra nếu môn nào không hấp dẫn, ít sinh viên đăng kí học (hoặc đăng kí rồi bỏ nhiều) thì người dạy môn đó cũng ảnh hưởng uy tín ít nhiều. Cũng không có chuyện một người dạy mãi một môn. Mỗi năm người ta lại đổi người dạy cho từng môn học. Tất cả những điều này sẽ thúc đẩy giảng viên phải dạy rất nghiêm túc, nhiệt tình, luôn cố gắng tìm cách hấp dẫn sinh viên và nâng cao trình độ.

Nhớ

Mình xa nhau cả một đại dương

Ngày lại ngày, nhớ em như điên dại

Dù vẫn nghe giọng nói hiền qua điện thoại

Nhưng chẳng thể nào xua đi nổi cô đơn...



(Dịch từ Right here waiting for you)

Vượt biên đi Mỹ (1)

Tớ hiện đang ở Ames, Iowa, USA. Mọi người chắc cũng rất hồi hộp muốn biết tình hình của tớ như thế nào phải không. Rất tiếc là ở đây không có dịch vụ Internet Cafe như ở nhà (thực ra là ở sân bay cũng có nhưng "chỉ có 35c/phút", tính ra tiền Việt là ... 336K/giờ nên tớ không dám dùng). Sáng hôm nay theo chân giáo sư lên khoa, thầy bố trí cho một máy nên mới có điều kiện để ngồi viết blog đấy.

Tớ sẽ viết dần dần về hành trình và những ngày đầu ở Mẽo của tớ. Mọi người cứ bình tĩnh chờ đợi. Nhớ comment nhiều nhiều để tớ có thêm cảm hứng nhé.

Departure

Do không đổi được vé máy bay nên tớ phải ra đi đúng vào đêm ngày 2/8. Hơi sớm so với kế hoạch của một người vốn không có tí kế hoạch nào như tớ. Do đó, có một số lượng đáng kể những việc không kịp làm, những người không kịp chào tạm biệt và những đồ dùng không kịp mang theo.

Cất bước ra đi lúc 10h đêm. Những người đưa tiễn gồm có gia đình (ông nội, bố mẹ, cô ruột, các em bên nội, cả bé Búp sen + em gái), bạn Quyên và em Long. Không khí dù bịn rịn nhưng rất khẩn trương. Check-in ở sân bay xong tớ đề nghị mọi người về luôn. Không phải là tớ không muốn có thêm thời gian chia sẻ với mọi người, mà là lúc đó cũng muộn rồi, mọi người (nhất là bé Búp sen + em gái) cần về sớm cho an toàn).

1h sáng ngày 3/8, tớ yên vị trên máy bay, tắt máy di động và bắt đầu một bước ngoặt mới của cuộc đời.

Travel by Korean Air

Tớ đi máy bay của Korean Air. Chặng đầu tiên đi từ Hà Nội đến Seoul. Ấn tượng đầu tiên là tiếp viên người Hàn Quốc cao, to, da trắng nhưng không xinh lắm. Hành khách của chuyến này cũng không đông. Ghế trống thừa nhiều. Tớ kiếm 1 hàng, nằm nhưng không ngủ được. Chợp mắt một tẹo thì tỉnh dậy ngắm bình minh (trên máy bay nhé, hơi bị lãng mạn đấy). Đến Seoul lúc 7h sáng.

Sân bay Incheon nằm trên một hòn đảo nhỏ nhưng lớn không tưởng tượng được. Và cũng đẹp không tưởng tượng được. Nhưng tớ chẳng dám đi ngó nghiêng gì, cũng không dám ngủ vì sợ lỡ chuyến. May mà có 2 anh bạn đồng hành ngồi cùng chat chit, bình phẩm...

Khoảng 10h sáng bắt đầu lên máy bay đi chặng thứ 2, từ Seoul đi Atlanta. Máy bay xịn hơn, tiếp viên cũng xinh hơn và số hành khách cũng đông hơn rất nhiều. Tớ và 2 bác đồng hành ngại xếp hàng nên check in cuối cùng. Kết quả là không còn chỗ để đồ xách tay, đành phải đặt xuống dưới chân. Ghế trên máy bay tương đối chật, thành ra cũng khá bất tiện.

Trên chặng này, may mắn là máy bay xịn nên mỗi ghế đều có màn hình giải trí riêng. Thời gian bay khoảng gần 12h nên tớ ngồi xem được mấy bộ phim. Bạn nào chưa được xem Shrek 3, Spider man 3 thì đừng xem vội, vì lên máy bay sẽ có. Nhớ mang trong hành lý xách tay 1 cái head phone thật xịn, chống được tiếng ồn. Vì người ta cũng cho mình mượn 1 cái head phone nhưng chất lượng không tốt lắm, mà trên máy bay thì tiếng động cơ rất ồn.

Welcome to America

Đến Atlanta lúc 11h sáng (giờ địa phương). Xếp hàng nhập cảnh, check hành lý ở hải quan xong cũng mất gần 2h. Sau đó lại tức tốc tìm đường lên chuyến bay tiếp theo. Việc nhập cảnh tương đối đơn giản (chỉ xếp hàng thì mất thời gian). Bác nhân viên da đen nhận hồ sơ của tớ (gồm passport + visa, admistion letters, I-94 form) xong mà chẳng thèm đọc gì cả, bảo tớ đặt ngón trỏ trái, ngón trỏ phải lên nút ghi dấu vân tay và nhìn vào camera rồi đóng dấu cho tớ qua. (Bác này chữ xấu, làm cái thẻ I-94 của tớ thiếu thẩm mĩ khủng khiếp).

Làm hải quan cũng tương đối đơn giản. Tớ chỉ mang theo mì tôm nên chỉ khai là mang theo food. Bác nhân viên hải quan hỏi tớ food là gì, tớ bảo là noodle. Hỏi tiếp có làm từ bò, lợn, gà không, tớ bảo là làm bằng gạo. Thế là bác ý cho qua, chẳng thèm mở ra check.

Chuyến bay nội địa thì bị chậm gần 1h. Do ban đầu book bằng vé điện tử nên nhân viên sân bay bắt tớ phải đến Ticket Service Center để in lại ticket coupon. Hơi mất thời gian giải thích và xử lý nhưng cuối cùng cũng đến được Des Moines, thủ phủ của Iowa.

Stay at Ames

Xuống sân bay, tớ gặp giáo sư luôn. Thầy trẻ và thấp hơn tưởng tượng của tớ nhiều (trông cỡ người và khuôn mặt giống em Long phết). Mang hành lý ra xe rồi thầy chở về Ames (thành phố nơi trường của tớ đặt trụ sở). Hai thầy trò nói chuyện khá tâm đắc. Thầy rất nhiệt tình. Không khí trong lành và nhiều nắng. Đang mùa hè nên ngày ở đây rất dài, khoảng 9h tối mới tắt nắng. Dọc đường đi từ Des Moines về Ames cảnh vật rất hoang sơ. Khắp nơi đều trồng ngô. Cây cối nhiều như trong công viên. Xe chạy chừng gần 1h thì về đến Ames.

Thầy chở đến apartment thầy đã thuê cho 3 anh em trước. Ngạc nhiên khủng khiếp. Căn hộ rộng hơn 100m2, trải thảm màu xám, sơn màu trắng hơi cũ nhưng vẫn làm tớ cảm thấy rất thích thú. Căn hộ có 3 phòng ngủ, 1 phòng khách, 2 phòng tắm và 1 căn bếp. Bếp có 1 tủ lạnh (cao 2m, rộng 1m, sâu 80cm), 4 bếp điện, 1 máy rửa bát, 1 lò nướng. Phòng giặt ở tầng 1, dùng chung cho cả tòa nhà. Với tớ thế là quá tiện nghi và rộng rãi.

Ban đầu căn hộ trống trơn. Sau đó những đồng hương ở đó bắt đầu "quyên góp từ thiện". Anh Huy (VEF fellow 2004) tặng 1 đệm mút, 1 đệm hơi, 1 lò vi sóng, 1 cái chảo, 1 cái nồi, 1 con dao, 1 cái ghế. Anh Thịnh tặng 1 chăn, 1 gối. Thầy tặng 1 nồi cơm điện, 1 siêu nước và nhiều thực phẩm, dầu ăn, nước mắm... Vậy là đủ cho một cuộc sống mới.

Hôm sau thầy chở đi mua thực phẩm và những đồ còn thiếu. Thực phẩm ở đây khá rẻ, chỉ đắt hơn ở Việt Nam chừng 1,5 - 2 lần. Chỉ có rau cỏ là đắt. Tớ mua 2 kg rau cải ngọt với giá tính ra tiền Việt là 40 ngàn (ăn rau mà xót hết cả ruột).

Ngay tối hôm đó tớ bắt đầu tự nấu bữa ăn đầu tiên cho mình. Cũng không đến nỗi nào. Có lẽ sau 5 năm nữa, tớ sẽ có bằng PhD in Software Engineering và Master in Cooking đấy!!!

Vượt biên đi Mỹ (2)

Một số kinh nghiệm cho những người chuẩn bị đến Mỹ học

1. Đừng mang theo nhiều đồ quá. Bên này hầu như cái gì cũng có, giá cả cũng phải chăng (nhất là quần áo, đồ điện tử...) Mang theo nhiều bạn chỉ mệt vì mang vác nặng thôi.

2. Không nên mang theo thực phẩm, nhất là những sản phẩm làm từ bò, lợn, gà như thịt bò khô, ruốc, xúc xích, 99% bạn sẽ bị check ở hải quan và bị tịch thu. Không mang theo food bạn sẽ qua kiểm tra hải quan rất nhanh.

3. Nhớ mang theo kem đánh răng, nhưng để ít nhất 1 hộp trong hàng lý gửi. Nếu bạn để ở hành lý xách tay, 99% sẽ bị nhân viên an ninh sân bay tịch thu.

4. Mang theo 1 head phone xịn, cách âm để xem phim, nghe nhạc hoặc ngủ trên máy bay cho thoải mái. Máy bay rất ồn.

5. Nếu có digital camera thì nên mang theo bên mình. Cảnh trên máy bay, nhất là cảnh bình minh rất rất đẹp.

6. Đừng quên mang đồng hồ đeo tay và đồng hồ báo thức để chỉnh thời gian khi đi qua những múi giờ khác nhau.

7. Bạn nên khai ngay I-94 form ở trên máy bay chuẩn bị vào Mỹ. Khi xuống sân bay bạn nên chạy nhanh để xếp đầu hàng. Nếu bạn xếp cuối hàng, thời gian chờ đến lượt bạn làm thủ tục nhập cảnh sẽ rất lâu.

8. Đừng quên mang những loại thuốc thông dụng như cảm sốt, đau đầu, sổ mũi... Ở Mỹ rất khó kiếm những dạng thuốc như thế, và muốn mua, bạn phải có đơn thuốc.

9. Nhớ đến Ticket Serive center để lấy ticket coupon của chuyến bay nội địa. Nếu không có, bạn sẽ không được lên máy bay.

10. Nếu có điều kiện, nên liên hệ những người Việt Nam đang học tại trường bạn trước khi lên đường. Chắc chắn họ sẽ giúp bạn được không ít thì nhiều!!!

Chúc anh em lên đường may mắn. See you in the U.S!