Học hành ở Mỹ (3)

Hôm qua ngồi tập gõ TeX đến 2h đêm, mệt nhưng cũng vui vì thấy sản phẩm trông professinal quá. Tính đến thời điểm này tớ còn 6 bài tập chưa hoàn thành và cần nộp trong ngày thứ 6. Và tất nhiên còn 3 cuốn sách cần phải đọc mà vẫn chưa đọc được vì ... không có tiền mua. Sách ở đây đắt kinh khủng. Sách mới toanh thì khoảng 100$ (1 triệu 6 một cuốn sách :(( ), sách dùng rồi cũng cỡ 30$. Tuyệt đối không được dùng sách photo vì vi phạm luật bản quyền. Tớ mà đem sách photo đến lớp thì bị về VN trước thời hạn sớm mất. Thế mới biết ở VN tri thức rẻ thật.

Tiếp tục kể những điều mắt thấy tai nghe cho mọi người nghe nhé. Vừa kể vừa so sánh để mọi người cùng tham khảo. Mọi người chắc đã thấy là học một môn có vẻ rất vất vả. Dạy một môn cũng vất vả không kém. Do cách bố trí giờ học, giảng viên cần lên lớp khoảng 30 – 45 buổi cho một môn. Một lớp thường có 20 - 40 sinh viên, một kì có khoảng 5 – 10 bài kiểm tra (homework, thi giữa kì, thi cuối kì, bài tập lớn, báo cáo, tiểu luận…) tức là có khoảng 100-400 bài cần chấm. Trong khi đó giảng viên đâu chỉ có dạy học, công việc tốn nhiều thời gian của họ là nghiên cứu và hướng dẫn nghiên cứu cho sinh viên sau đại học… Vì thế họ thường có trợ giảng (TA – teaching assistant) giúp đỡ.

Các trợ giảng thường là sinh viên có năng lực do trường tuyển chọn (thường là ở bậc thạc sĩ, tiến sĩ. Bậc đại học cũng có nhưng hiếm). Quyền lợi của trợ giảng là: được miễn học phí và được cấp lương (thừa để sống. Ví dụ TA ở khoa tớ có lương là 1450$, trong khi chi phí sinh hoạt ở đây chỉ chừng 1000$ là đủ sống sung sướng lắm rồi). Nhiệm vụ của TA do giảng viên yêu cầu. Thông thường là: chấm điểm bài tập, bài thi, hướng dẫn thực hành (lab), quản lí trang web môn học, giải đáp thắc mắc cho sinh viên, giảng thay cho giảng viên khi họ bận việc… Thời gian làm việc tối đa 20h một tuần.

Như tớ thấy chế độ TA là một chế độ khá hay ho, nhiều bên cùng có lợi. TA có lợi vì có cơ hội học hành mà công việc cũng nhẹ nhàng (khá nhiều sinh viên ở VN đi du học được là nhờ xin được học TA/RA. Tớ sẽ viết về chủ đề này sau). Giảng viên cũng lợi vì không mất thời gian cho những việc lặt vặt. Trường cũng có lợi là tốn ít tiền hơn (lương giảng viên cao gấp 5-10 lần lương cho TA). Hi vọng một ngày nào đó ở VN mình cũng có chế độ này.

Phòng học ở trường tớ nói chung là xịn, giống như các phòng chất lượng cao ở trường Sư Phạm. Trong phòng có hệ thống âm thanh, máy chiếu nhưng không có máy tính (giảng viên tự mang đến. Ở đây hầu như ai cũng có máy tính xách tay, có lẽ vì nó không đắt lắm so với thu nhập. Làm part-time ở đây 1h sinh viên có thể kiếm được 8$. Một tuần làm khoảng 15h, sau một tháng có 480$, đủ mua một con máy dùng được như máy của tớ (440$). Hơn nữa trường còn có chương trình liên kết với các công ti máy tính để cung cấp cho sinh viên máy tính giá thấp hơn giá ngoài thị trường).

Tuy nhiên do lớp học ở đây thường không đông (20-40 sinh viên) nên phòng học nhỏ gọn hơn. Hơn nữa bố trí phòng học cũng khác. Ở VN, phòng học thường là hình chữ nhật đứng, có bàn, ghế. Ở Mỹ, phòng học thường là hình chữ nhật ngang, có ghế, không có bàn. Nghe lạ nhỉ? Thế sinh viên viết kiểu gì? Ghế ở đây được thiết kế cho lớp học nên có thêm một bộ phận làm chức năng của bàn viết, đó là một tấm gỗ diện tích vừa phải, có thể xoay và đặt lên thành ghế để làm bàn viết (bạn nào hay xem phim Mỹ có cảnh về học đường như phim Cô nàng lắm chiêu của Lindsay Lohan là thì thấy).

Theo nhận xét của tớ, bố trí phòng học kiểu này có nhiều cái cũng hay. Thứ nhất là phòng ngang nên bảng rất dài (giảng viên tha hồ viết), góc nhìn của sinh viên rộng. Chỉ có ghế, không có bàn nên phòng gọn hơn, đi lại thuận tiện hơn, ngồi cũng thoải mái hơn (tớ không thích viết lách thì chỉ cần xếp cái tấm gỗ lại, ghế ngồi lại y như trong rạp chiếu phim). Và điều quan trọng nhất là khoảng cách (địa lí) giữa giảng viên và sinh viên rất nhỏ, vì thế giảng viên không cần dùng micro để giảng bài và cũng dễ dàng trao đổi với sinh viên hơn. (Tớ đi học thường ngồi dãy đầu, cách giảng viên chỉ khoảng 1m).